ΤΕΜΠΗ
Όπως και στο έγκλημα στη Βιολάντα, έτσι και στο έγκλημα των Τεμπών, οι εργαζόμενοι - συνδικαλιστές είχαν καταγγείλει από καιρό τα ζητήματα ασφαλείας και υποστελέχωσης των σιδηροδρόμων, όμως αγνοήθηκαν επιδεικτικά. Αναπόφευκτα, η απουσία ελεγκτικών συστημάτων και μηχανισμών, σε συνδυασμό με τη συνειδητή και συνεχή αδιαφορία του ελληνικού κράτους και της εταιρείας Hellenic Train για χάρη των κερδών, οδήγησε στη δολοφονία τουλάχιστον 57 επιβατών και εργαζομένων (χωρίς να υπολογίσουμε όσους επιβάτες δεν είχαν χαρτιά) και στον διά βίου ψυχολογικό ή και σωματικό τραυματισμό των υπόλοιπων επιβατών. Ένα έγκλημα το οποίο συνεχίστηκε με τη διαρκή συγκάλυψή του από το κράτος μέχρι σήμερα.
«Ζούμε από τύχη» είναι η θλιβερή διαπίστωση που θα κάνει όποιο άτομο φέρει στο μυαλό του κάποια από τα γεγονότα των τελευταίων ετών. Επιβιώνουμε σε μια χώρα στην οποία οι έννοιες της δικαιοσύνης, της παιδείας, της υγείας και της πρόνοιας έχουν ξεκάθαρα ταξικά χαρακτηριστικά, ενώ θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα, όπως η στέγαση διαρκώς, καταπατώνται. Ιδιωτικοποιήσεις και ξεπούλημα, πληθωρισμός, ποινικοποίηση των αγώνων, δολοφονίες εργαζομένων, πλειστηριασμοί πρώτης κατοικίας, αστυνομικές δολοφονίες και βία, καταπάτηση και λεηλασία της φύσης, πολεμοχαρής κατασπατάληση του δημόσιου χρήματος, εκτελέσεις μεταναστών στα σύνορα, πατριαρχία και πόλεμος συντελούν στην εξόντωση της Τάξης μας, παγκοσμίως.
Τα Τέμπη, όπως και η Βιολάντα, δεν είναι μεμονωμένο περιστατικό, ούτε η τυχαία εξαίρεση του κανόνα. Είναι τμήμα της ολοκληρωτικής επίθεσης που δέχεται η εργατική τάξη και τα κατώτερα οικονομικά στρώματα της κοινωνίας εντός συνόρων. Συνδέονται άρρηκτα με τα οικονομικά και πολιτικά σκάνδαλα, με τις συγκαλύψεις κυκλωμάτων trafficking και παιδοβιαστών, με τα πολύνεκρα ναυάγια προσφύγων στην Πύλο και στη Χίο, με την κακοποίηση και τις δολοφονίες στα αστυνομικά τμήματα, με τους ακρωτηριασμένους εργάτες και τις νεκρές εργάτριες, με τους απελπισμένους συνανθρώπους μας που οδηγούνται στην αυτοχειρία. Και έτσι, η θλιβερή διαπίστωση της αρχής, συνδυασμένη με την αδρανή στάση της κοινωνίας που βάλλεται, μετατρέπεται σε σκληρή πραγματικότητα. Μια πραγματικότητα που είναι στο χέρι μας να αλλάξουμε.
ΒΙΟΛΑΝΤΑ
Στις 26/1/2026 έκρηξη που προκλήθηκε από διαρροή προπανίου στο εργοστάσιο της Βιολάντα οδήγησε στον θάνατο 5 εργατριών και τον τραυματισμό αρκετών ακόμα ατόμων. Προστίθενται έτσι στη μακρά λίστα των νεκρών της Τάξης μας, ακόμα πέντε γυναίκες που ξεκίνησαν να πάνε στη δουλειά τους και δεν γύρισαν ποτέ στα σπίτια τους. Ο πατριαρχικός καταμερισμός της εργασίας, τις οδήγησε να εργάζονται σε επισφαλείς νυχτερινές βάρδιες σε αδήλωτο υπόγειο του εργοστασίου, για να μπορούν παράλληλα να καλύψουν την απλήρωτη εργασία της μητέρας και της συζύγου στο σπίτι.
Ο θάνατός τους οφείλεται στην ανθρωποκτόνα «αμέλεια» της εργοδοσίας και την παντελή έλλειψη μέτρων προστασίας και προληπτικών ελέγχων. Παρά τις συνεχείς καταγγελίες των εργαζομένων για την έντονη οσμή προπανίου στις εγκαταστάσεις, ο εργοστασιάρχης Κων/νος Τζιωρτζιώτης αδιαφόρησε πλήρως για την ασφάλεια των εργατών, ενώ παράλληλα τρομοκρατούσε και φίμωνε κάθε προσπάθεια συνδικαλιστικής τους δράσης.
Τα τελευταία χρόνια, ο αριθμός των εργατικών ατυχημάτων και δυστυχημάτων έχει εκτοξευθεί. Παρόλο που η καταγραφή τους είναι ελλιπής, τα στοιχεία είναι αμείλικτα. Μόνο για τον Γενάρη του 2026 μετράμε ήδη 14 νεκρούς και 18 τραυματίες. Ενδεικτικότερα, έχουμε 633 νεκρούς/ές εργαζόμενους/ες για το διάστημα 2022-2025. Τα νούμερα προκαλούν φρίκη και είναι προφανές πως δεν φταίει «η κακιά στιγμή». Οι υπεύθυνοι έχουν ονοματεπώνυμο και οι αιτίες για τον αυξανόμενο αριθμό εργατικών ατυχημάτων και δυστυχημάτων βρίσκονται στην κρατική-κυβερνητική πολιτική.
Αναλυτικότερα:
Α. ΑΝΤΕΡΓΑΤΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ
Η κυβέρνηση της ΝΔ με μια σειρά νόμων (Χατζηδάκη, Γεωργιάδη και Κεραμέως) έχει απορρυθμίσει πλήρως τα εργατικά κεκτημένα δεκαετιών. Χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι η μετατροπή του ΣΕΠΕ σε ανεξάρτητη αρχή, η θεσμοθέτηση της 13ωρης εργασίας, οι υπερωρίες μας που έγιναν φθηνότερες για τα αφεντικά, οι απεργίες μας που θεωρούνται παράνομες και καταχρηστικές, η δημιουργία συμβάσεων με μηδενικές ώρες εργασίας, η εργασία των συνταξιούχων συναδέλφων μας, το διάλειμμα που δεν υπολογίζεται ως εργασιακός χρόνος, αλλά και η κυριακάτικη εργασία που έγινε πλέον καθεστώς.
Προφανώς, όταν δεν σου φτάνει ένας μισθός για να βγάλεις τα προς το ζην, θα δουλέψεις σε μια και δυο και τρεις δουλειές. Όταν η σύνταξη δεν μπορεί να καλύψει τις βασικές σου ανάγκες ως ηλικιωμένου ατόμου, θα επιστρέψεις πίσω στην δουλειά ακόμα κι αν το σώμα δεν το επιτρέπει. Και φυσικά αν κατέβεις στον δρόμο να διεκδικήσεις τα αυτονόητα, θα χτυπηθείς και θα διωχθείς από τους προστάτες των κυρίαρχων, την ελληνική αστυνομία.
Β. ΚΑΤΑΡΓΗΣΗ ΣΥΛΛΟΓΙΚΩΝ ΣΥΜΒΑΣΕΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ
Οι συλλογικές συμβάσεις, ήδη από το 2010, άρχισαν να παγώνουν, να περιορίζονται και να αντικαθίστανται από επιχειρησιακές συμβάσεις, με στόχο τον περιορισμό των δικαιωμάτων και τη μείωση του εργατικού κόστους. Έκτοτε δεν έχουν επανέλθει. Οι Συλλογικές Συμβάσεις δεν προβλέπουν μόνο αυξήσεις στους μισθούς και στα επιδόματα, αλλά περιλαμβάνουν και όρους για τη βελτίωση των συνθηκών εργασίας, της υγιεινής και της ασφάλειάς μας. Σε αντίθεση με την οδηγία της ΕΕ, που ορίζει ότι το 80% των εργαζομένων πρέπει καλύπτεται από συλλογικές συμβάσεις, στην Ελλάδα τα ποσοστά δεν ξεπερνούν το 20%.
Γ. ΑΠΟΡΡΥΘΜΙΣΗ ΣΕΠΕ & ΑΠΟΥΣΙΑ ΕΛΕΓΧΩΝ
Το κράτος μετέτρεψε το Σώμα Επιθεώρησης Εργασίας (ΣΕΠΕ) σε δήθεν ανεξάρτητη αρχή με τον Ν. 4808/21 του Χατζηδάκη, απαξιώνοντας το θεσμικό του ρόλο. Οι επιθεωρητές που είναι υπεύθυνοι για τους ελέγχους ασφαλείας και υγιεινής είναι μετρημένοι στα δάχτυλα. Η απουσία ελεγκτικού μηχανισμού δίνει το ελεύθερο στους εργοδότες να διατηρούν στα ύψη την υποδηλωμένη και αδήλωτη εργασία, καταστρατηγώντας κάθε έννοια εργατικού δικαίου και ασφάλειας. Η Επιθεώρηση Εργασίας συνεχίζει να ελέγχεται από το Υπουργείο Εργασίας, ενώ ταυτόχρονα καταργείται η δυνατότητα να προσφύγουν οι εργαζόμενοι σε δεύτερο βαθμό. Καθοριστική είναι επίσης η κάλυψη που προσφέρει ο νόμος στον εκάστοτε επιθεωρητή/τρια, καθώς ορίζει ότι ουδεμία διοικητική ή ποινική ευθύνη φέρει για τα πορίσματα που εκδίδει, παρέχοντας ασυλία, ώστε να μπορεί να εκδίδει εξόφθαλμα φιλεργοδοτικές αποφάσεις, όταν δεν στέλνει αδικαιολόγητα υποθέσεις στο αρχείο.
Δ. ΕΥΘΥΝΕΣ ΤΩΝ ΕΡΓΟΔΟΤΩΝ
Η πλειονότητα των μικρών και μεγάλων εργοδοτών, έχοντας σκοπό να αυξήσει τα κέρδη της, επιδιώκει τις περικοπές των απαραίτητων μέτρων για την υγιεινή και την ασφάλειά μας. Στο ζύγι της ασφάλειας και κινδύνου, συμφέρει τους εργοδότες η έκθεσή μας στον κίνδυνο. Εξαντλούν κάθε περιθώριο παραβατικότητας, ακόμη και στο πρόσφορο έδαφος που τους παρέχουν οι κυβερνήσεις. Για παράδειγμα, συχνά «ξεχνούν» να παρέχουν τα απαραίτητα Μέσα Ατομικής Προστασίας (ΜΑΠ), ενώ παράλληλα μας φορτώνουν με έξτρα καθήκοντα και ευθύνες που δεν είναι της ειδικότητάς μας. Ταυτόχρονα, ενώ γνωρίζουν πως η δουλειά δεν βγαίνει με το υφιστάμενο προσωπικό, αντί για προσλήψεις, απαιτούν γρήγορους ρυθμούς και πολύωρη εργασία, γεγονός που εκτοξεύει τον αριθμό των κινδύνων.
Ε. ΕΝΤΑΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ
Ο χαμηλός μισθός σε συνδυασμό με την υψηλή φορολογία της εργατικής τάξης, τα υπέρογκα ενοίκια και τη δυσβάσταχτη κάλυψη των βασικών μας αναγκών, μάς εξαναγκάζουν σε 10ωρη και 12ωρη εργασιακή εξόντωση, συνήθως σε παραπάνω από μια εργασίες ή σε απασχόληση 7/7, χωρίς καμία ανάπαυλα, ώστε να δώσουμε όλο τον μισθό μας σε σούπερ μάρκετ - νοίκι- ρεύμα - νερό. Οι εργοδότες απαιτούν από τους εργαζομένους να εξοντώνονται για να τα φέρουν βόλτα με τον υψηλό φόρτο εργασίας στα υποστελεχωμένα πόστα τους, με αποτέλεσμα οι υψηλοί ρυθμοί εργασίας να ενισχύουν την εξάντληση και να απειλούν τη ζωή μας.
ΣΤ. ΕΛΛΕΙΨΗ ΦΟΡΕΑ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΕΡΓΑΤΙΚΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ – ΔΥΣΤΥΧΗΜΑΤΩΝ
Ακολουθώντας την τακτική «δεν βλέπω, δεν ακούω, δεν μιλάω», οι κρατικοί μηχανισμοί και θεσμοί δεν κάνουν ούτε τα στοιχειώδη, όπως να καταγραφούν τα εργατικά ατυχήματα και δυστυχήματα ή να ορίσουν τις επαγγελματικές ασθένειες. Πάνω από τα μισά εργατικά ατυχήματα-δυστυχήματα, όπως σημειώνει ο κ. Στοϊμενίδης, πρόεδρος στην Ομοσπονδίας των Συλλόγων Εργαζομένων στις Τεχνικές Επιχειρήσεις (ΟΣΕΤΕΕ), δεν καταγράφονται από τις ελληνικές αρχές, έτσι «με αυτόν τον τρόπο, δημιουργείται ένα success story με επίπλαστους αριθμούς, αφού στέλνουμε στην ΕΕ το 1/4 των πραγματικών περιστατικών». Η καθημερινότητα στην εργασία αποδεικνύει την πραγματική διάσταση των εργατικών ατυχημάτων και δυστυχημάτων.
Για παράδειγμα, στους εργαζομένους οδηγούς δικύκλου, το εργατικό ατύχημα καταγράφεται ως τροχαίο ατύχημα και όχι ως τροχαίο εργατικό ατύχημα. Όπως και σε άλλα επαγγέλματα, π.χ. στον επισιτισμό, τον αγροτικό κλάδο ή τον κλάδο των κατασκευών (τρανταχτό παράδειγμα το εργοτάξιο του Ελληνικού), αν ο εργαζόμενος είναι υποδηλωμένος ή αδήλωτος, ο εργοδότης σπεύδει να αποκρύψει το συμβάν. Σε πολλές περιπτώσεις, οι εργοδότες επιστρατεύουν όλα τα μέσα για να μας φιμώσουν και να μην καταγγείλουμε το ατύχημα. Δυστυχώς, όμως, ακόμα κι εμείς οι ίδιες δεν αναφέρουμε πάντα το ατύχημα είτε από άγνοια είτε εξαιτίας του φόβου της απόλυσης.
ΤΙ ΚΑΝΟΥΜΕ ΕΜΕΙΣ;
Σπάμε τον φόβο. Είναι πολύ σημαντικό να καταλάβουμε πόση δύναμη έχουμε στα χέρια μας ως Εργατική Τάξη. Μας εκβιάζουν λέγοντας ότι, αν αντισταθούμε στις κακές συνθήκες εργασίας, θα χάσουμε εντελώς τις δουλειές μας. Εμείς, όμως, παράγουμε τον πλούτο των κοινωνιών μας. Με συνείδηση και αλληλεγγύη προστατεύουμε η μία την άλλη. Διεκδικούμε τα Μέσα Ατομικής Προστασίας για όλες. Δεν συναινούμε στην εντατικοποίηση της εργασίας – της δικής μας ή των άλλων. Απαιτούμε τις κατάλληλες και ασφαλείς συνθήκες εργασίας. Και πάνω από όλα στεκόμαστε αλληλέγγυοι στους συναδέλφους μας.
Η πραγματική δύναμη της εργατικής τάξης πηγάζει πάντα μέσα από τη συλλογική οργάνωση, τις συλλογικές και ακηδεμόνευτες ταξικές διεκδικήσεις. Απέναντι στη βαρβαρότητα του κράτους και του κεφαλαίου, η κοινωνική βάση πρέπει να βρίσκεται συσπειρωμένη. Αυτοοργανωνόμαστε και επιλέγουμε να δράσουμε εμείς για εμάς.
Η αυτοοργάνωση δεν είναι απλώς μια πρακτική επιλογή, είναι πολιτική δήλωση που επισημαίνει ότι δεν χρειαζόμαστε αντιπροσώπους και αρχηγούς να ορίζουν τι μπορούμε να κάνουμε και τι όχι. Επιδιώκουμε να χτίσουμε συλλογικά έναν κόσμο βασισμένο στις δικές μας ανάγκες και στις δικές μας δυνάμεις.
Αντιιεραρχικά, ανεξάρτητα και μαχητικά οργανωνόμαστε στα σωματεία βάσης και στις εργατικές συλλογικότητες για να διεκδικήσουμε τα αυτονόητα. Οργανωθείτε μαζί μας.
Απεργιακή συγκέντρωση για το έγκλημα των Τεμπών: Σάββατο 28/2, Προπύλαια, 10:30
Σωματεία και εργατικές συλλογικότητες βάσης:
ΣΒΕΟΔ | Συνέλευση Βάσης Εργαζομένων Οδηγών Δικύκλου
ΣΣΜ | Σωματείο Σερβιτόρων Μαγείρων και λοιπών εργαζομένων του κλάδου του επισιτισμού
ΣΒΕΜΚΟ | Σωματείο Βάσης Εργαζομένων μη κυβερνητικών οργανώσεων
ΣΒΕΑΚΥΠ | Σωματείο Βάσης Εργαζομένων στον Αγροδιατροφικό Κλάδο & στις Υπηρεσίες Πρασίνου
ΣΒΕΑ | Σωματείο Βάσης Ενοικιαστών Αθήνας
Πρωτοβουλία Εργαζομένων & Ανέργων στην ιδιωτική εκπαίδευση
Συνέλευση εργαζομένων και ανέργων στην Υγεία
